Het Karolinska Instituut heeft de huidige vitamine D-waarden als volgt vastgesteld:

< 25 nmol/L = Tekort
25-49 nmol/L = mogelijk tekort
50-250 nmol/L = normaal
75 – 125 nmol/L = mogelijk. optimaal
> 250 nmol/L = mogelijk giftig

Vitamine D, dat eigenlijk een hormoon is, is belangrijk voor onze botten en tanden, omdat de vitamine helpt bij het reguleren van de calciumbalans in onze botten en het handhaven van normale calciumspiegels in het bloed. De vitamine draagt ​​ook bij aan de normale werking van het immuunsysteem en speelt een belangrijke rol in veel processen in ons lichaam.Link naar de winkel: Heeft u een tekort? Test thuis en ontvang binnen enkele minuten de resultaten.

Symptomen van vitamine D-tekort

Een vitamine D-tekort bij volwassenen leidt tot osteomalacie, oftewel botontkalking. Een van de belangrijkste oorzaken van osteoporose is een gebrek aan vitamine D. Deze vitamine is nodig voor de opname van calcium in de darmen, en wanneer het calciumgehalte in het bloed laag is, beginnen de botten calcium af te breken om het calciumgehalte te verhogen.

Onderzoek wijst er ook op dat een vitamine D-tekort kan bijdragen aan veel andere ziekten. Zo is het bijvoorbeeld in verband gebracht met verschillende infectieziekten, diabetes, multiple sclerose en diverse vormen van kanker. De resultaten tonen echter niet aan dat het tekort de oorzaak is van deze ziekten, maar eerder een belangrijke bijdragende factor.

Een tekort aan vitamine D bij kinderen kan rachitis veroorzaken, ook wel de Engelse ziekte genoemd, wat leidt tot een zacht en misvormd skelet.

Er zijn bepaalde groepen die risico lopen op een vitamine D-tekort en daarom mogelijk supplementen nodig hebben. Voordat u begint met voedingssupplementen, is het belangrijk om uw vitamine D-spiegel te laten controleren met een vitamine D-test, omdat grote hoeveelheden van de vitamine giftig zijn. Overmatige inname kan ook misselijkheid veroorzaken, het risico op botbreuken verhogen, leiden tot een te hoog calciumgehalte in het bloed en calciumafzettingen in de nieren, wat nierfalen kan veroorzaken. Het is niet mogelijk om via voeding alleen een te hoge vitamine D-spiegel te bereiken, maar dit geldt wel als u supplementen gebruikt.

Volgens eenrapport van het Zweedse Nationale Voedselagentschap 2018Onderzoek toont aan dat een relatief groot deel van de bevolking niet voldoende vitamine D binnenkrijgt volgens de aanbevelingen. Een ander onderzoek uit 2018 laat zien dat één op de tien jongeren mogelijk een vitamine D-tekort heeft. Op basis van deze resultaten heeft het Zweedse Nationale Voedselagentschap ervoor gekozen om de risicogroepen voor een tekort uit te breiden en steeds meer voedingsmiddelen met vitamine D te verrijken.

Symptomen van vitamine D-tekort

Symptomen van een vitamine D-tekort kunnen zijn: extreme vermoeidheid, verminderde eetlust, pijn in de handen, armen, voeten en onderrug, bloedstolsels en obesitas. In ernstige gevallen kan een vitamine D-tekort krampen veroorzaken. Een ernstig tekort komt echter zeer zelden voor in Zweden. Een mild tekort komt vrij vaak voor, maar vitamine D-tekort wordt vaak ondergediagnosticeerd omdat de symptomen vaak vaag zijn of zelfs helemaal ontbreken. Soms wordt een vitamine D-tekort verward met andere aandoeningen. Daardoor wordt een tekort vaak niet opgemerkt tijdens reguliere controles bij de huisarts. Zelfs een mild tekort kan aanzienlijke symptomen veroorzaken, vooral als het tekort al langer bestaat.

Depressie

Depressie kan in sommige gevallen verband houden met een laag vitamine D-gehalte.

Vermoeidheid

Bij een laag vitaminegehalte kunt u zich ook vermoeider en minder energiek voelen dan normaal.

Slecht humeur en prikkelbaarheid

Als je vaak in een slecht humeur bent of extra prikkelbaar en boos bent, kan het zijn dat een vitamine de serotoninespiegel in je lichaam heeft beïnvloed. Serotonine is ons zogenaamde gelukshormoon.

Hoge bloeddruk

Vitamine D helpt een gezonde bloeddruk te behouden. Een hoge bloeddruk kan een teken zijn van een vitamine D-tekort.

Zwakke spieren en een slechter uithoudingsvermogen.

Een vitamine D-tekort kan de spierfunctie beïnvloeden, en symptomen hiervan kunnen onder andere zwakke spieren of een verminderd uithoudingsvermogen zijn.

De symptomen kunnen ook door compleet andere oorzaken worden veroorzaakt.

Houd er rekening mee dat veel van deze symptomen door totaal verschillende oorzaken kunnen worden veroorzaakt. Daarom is het belangrijk om je te laten testen op vitamine D-tekort voordat je supplementen gaat gebruiken. Het kan ook lang duren voordat je symptomen ontwikkelt, dus het belangrijkste advies is om gevarieerd te eten.

Wie loopt risico en wat is de dagelijkse behoefte aan vitamine D?

De dagelijkse behoefte is gemiddeld 7,5 microgram per dag. De inname van deze dagelijkse behoefte via voeding varieert per leeftijd en is afhankelijk van de mate waarin iemand zijn of haar huid aan de zon blootstelt. De aanbevelingen voor ons Scandinaviërs zijn onlangs verhoogd, omdat studies hebben aangetoond dat we meer van deze vitamine nodig hebben dan onderzoekers eerder dachten. De nieuwe aanbevelingen van het Zweedse Nationale Voedselagentschap voor volwassenen zijn 10 microgram per dag.

De dagelijkse behoefte kan ook moeilijk te bereiken zijn voor specifieke risicogroepen, zoals vegetariërs, veganisten, mensen met allergieën en mensen die geen vis of met vitamine B12 verrijkte voedingsmiddelen eten. Mensen die blootstelling aan de zon vermijden, kunnen het ook moeilijk vinden om de dagelijkse behoefte te halen. Voor deze groepen kan het raadzaam zijn om vitamine B12 als supplement te gebruiken, vooral tijdens de wintermaanden, voor degenen die in de zomer veel tijd in de zon doorbrengen.

Hoe krijgen we vitamine D binnen?

De belangrijkste bron van vitamine D is zonlicht tijdens de zomermaanden. De vitamine wordt gevormd uit cholesterol in onze huid wanneer deze wordt blootgesteld aan direct zonlicht. Om een ​​dagelijkse inname van 5-10 microgram te bereiken, moeten we 2-3 keer per week tot een kwartier in de zon zijn, met direct zonlicht op ons lichaam. De vitamine wordt het best opgenomen door blootstelling aan zonlicht, met name het gezicht en de binnenkant van de onderarmen. De Zweedse winterzon is niet sterk genoeg voor de huid om vitamine D aan te maken, waardoor het lichaam de vitamine D moet gebruiken die in de zomer is opgeslagen. Als er voldoende vitamine D is opgeslagen in de zomer, kan dit zelfs in de wintermaanden gedeeltelijk de behoefte dekken. Dit is echter vrij ongebruikelijk voor ons die in Zweden wonen.

Vitamine D komt ook voor in onze voeding, maar vaak in beperkte hoeveelheden en het kan lastig zijn om er voldoende van binnen te krijgen via alleen voeding. Daarom is de zon in de zomer zo belangrijk voor ons. De grootste hoeveelheid vitamine D zit in vis, vooral in vette vis zoals zalm, makreel, haring en tilapia. Andere belangrijke bronnen zijn eieren – met name de eidooier – vlees, bepaalde paddenstoelen en voedingsmiddelen die verrijkt zijn met vitamine D. We vinden het bijvoorbeeld in zuivelproducten, margarine en vetten.

Vitamine D bestaat in twee vormen: vitamine D3, die in onze huid wordt aangemaakt en bijvoorbeeld voorkomt in vis, vlees en eieren, en vitamine D2, die te vinden is in paddenstoelen en verrijkte voedingsmiddelen.